Object reference not set to an instance of an object. نظام جامع اطلاع‌رساني اشتغال

صفحه اصليدرباره ماتماس با مابازگشتوب سرويس

 


تعداد بازديد: 4504                                               
مزد آن گرفت جان برادر كه كار كرد؟
مقاله منبع
مزد آن گرفت جان برادر كه كار كرد؟ عنوان
نويسنده
1389/09/30 تاريخ

بيكاري در قشري كه نيازمند اعتماد به آينده است، اميد ها را به يأس تبديل مي كند.

خلاصه
سايت آفتاب مرجع
مقالات مرتبط
هنر معرفي حرفه اي پروژه به سرمايه گذاران خارجي
بررسي كاركردها و قابليت پذيرش تجارت سيار
نقش رهبري آموزش عالي براي رسيدن به دانشگاه كارآفرين در چشم انداز 1404 ايران
كارآفريني عصبي : تاملي بر لزوم ارتباط ميان كارآفريني و عصب شناسي
احداث مراكز رشد : انقلاب علمي و ساختاري تجاري سازي دانش و تكنولوژي دانشگاه ها

    چاپ   ارسال براي دوستان

نرخ بيكاري 6/14 درصدي اعلام شده توسط مركز آمار، جامعه تحليل گران را بيش از پيش نگران ساخته است. البته هيأت چشم انداز «اقتصاد ايران»، هميشه در اين چند ساله نرخ بيكاري را در همين حدود پيش بيني كرده است.

دلايل بيكاري فراوانند (نگاه كنيد به چارت همراه). از آن جمله مي توان به فضاي كسب و كار كشور و مشكلات كارآفريني و كارآفرينان، فقدان اقتصاد رقابتي و رقابت سالم ميان شركت ها و مؤسسات، اقتصاد دولتي (كه اصولاً "بيكاري پنهان" را موجب مي شود و هرگز در آمارها ظاهر نمي شود)، افزايش شركت هاي دولتي، نيمه دولتي و شبه دولتي كه فضا را براي بخش خصوصي واقعي و پويا تنگ تر مي كنند، عملكرد ضعيف نظام هاي دولتي كه بايد حامي توليد باشد (نظير نظام بانكي و بازار سرمايه)، حركت كُند نوآوري، تكنولوژي و خلاقيت، مشكلات مالياتي "هم نفت و هم ماليات" صادراتي نبودن صنايع كشور، قاچاق و ده ها عامل ديگر كه هركدام در افزايش بيكاري نقش داشته و دارند، اشاره كرد.

ما تقريباً هميشه با بيكاري مطلق و ناقص نيروي كار در اقتصاد كشور مواجه بوده ايم و متأسفانه بخش عمده اي از اين قشر بيكار را جمعيت جوان و به خصوص تحصيلكرده كشور تشكيل مي دهند. در اين بين، گروه ديگري از جوانان هم كه شاغلند، بعضاً يا در شغل هاي كاذب مشغول به كارند و يا در جايي فعاليت مي كنند كه هيچ سنخيتي با توانايي ها، تحصيلات و تخصصشان ندارد؛ يعني نيمه بيكارند.

اگر پاي درد دل بسياري از آنها بنشينيم، خواهيم ديد كه چيز زيادي نمي خواهند و به دنبال شغل ها و درآمدهاي آنچناني نيستند. اگر تنها مشغول به كاري باشند كه بتوانند با آن امرار معاش كنند، آن را غنيمت مي دانند. اما افسوس كه در تأمين اين خواسته اندك آنان هم مستأصل شده ايم.

مشكل ديگري كه ما با آن مواجه هستيم، عدم برنامه ريزي در بهره مندي از درآمدهاي ناشي از منابع ارزي سال هاي گذشته است، چرا كه نه تنها منابع ارزي كشور را صرف سرمايه گذاري هاي زيرساختي نكرده ايم، بلكه عمده آن را خرج واردات انبوهي كرده ايم كه جدا از هدر رفت منابع ارزي خزانه، بنگاه هاي داخلي را هم با مشكلات عديده اي مواجه كرده است. اين كه بحران جهاني و تحريم هاي غرب تأثير زيادي در تشديد فاز ركودي كشور داشته اند، قبول، اما اگر كلاهمان را قاضي كنيم و درست به دور و برمان نگاه كنيم، تأثير واردات گسترده سال هاي اخير بر ركود داخلي و به تبع آن بيكاري را گناهكارتر مي بينيم. سؤال آن است كه چرا همواره تنظيم عرضه و تقاضاي بازار را فقط در شل كردن شير واردات مي بينيم؟ چرا از پتانسيل هاي داخلي براي مازاد تقاضا بهره نمي بريم؟ مگر نه آن كه در رقابت با قدرت هاي جهاني و منطقه اي بايد از دستان پُرتوان كارآفرينان و توليد كنندگان داخلي ياري بجوييم؟ پس چرا آنها و مشكلاتشان را درنمي يابيم و با سياست هاي كارشناسي نشده اينچنيني تيشه به ريشه توليد مي زنيم؟

سود متعارف حق يك واحد اقتصادي است و به همراه ممنوعيت ربا، پايه اقتصاد اسلامي است. اتفاقاً حذف سود، ربا را اشاعه مي دهد و مردم خوبمان به جاي توليد رباخوار مي شوند! هزار درد اجتماعي شامل بيكاري، از حذف سود شرعي در اقتصاد پديد مي آيد. بايد به بخش خصوصي اجازه ورود به بازي اقتصاد را بدهيم. اگر دولت و شبه دولتي ها جاي بخش كارآمد خصوصي را بگيرند، هزار درد ديگر پديد مي آيد، از جمله "بيكاري پنهان" كه نوعي از "اشتغال ناقص" است و ناشي از "تورم" نيروي انساني، بي بهره وري و ... بوده و به كاهش رشد اقتصادي مي انجامد. واويلا!

سياست گذاران كشور حتماً مي دانند كه نيروي كار "عامل متغير" اقتصادي است. معناي اين آن است كه قبل از فرضاً "عامل سرمايه" (يا دارايي هاي سرمايه اي)، در صورت بروز مشكلات اقتصادي، اول از همه نيروي كار از توليد (چه كالا و چه خدمات) كنار گذاشته شده و مرخص بخوانيد اخراج مي شود. لذا ما كه به اسلامي بودن كشورمان مي باليم و "اقتصاد" را در خدمت به "مردم" تفسير مي كنيم، بايد اين را در سياست گذاري ها (يا "سياست ناگذاري ها") در نظر داشته باشيم. از طرف ديگر، سرمايه، مواد و ساير عوامل توليد را مي توان پس انداز نمود. ولي نيروي اشتغال پس انداز كردني نيست. كار بازوي يك جوان ايراني، اگر امروز به درستي استفاده نشود، براي هميشه از دست رفته است.

از سير تا پياز

شهر گرايي (مهاجرت بي رويه از روستاها به شهر ها) كه روستاها را خالي از سكنه كرده است، در كنار رشد فزاينده جمعيت در گذشته از ديگر دلايل افزايش بيكاري است. اين مسأله دهه 80 را دهه "علم جويي تكميلي" جوانان ايراني رقم زده است تا شايد از اين طريق، فرصت شغلي مناسبي برايشان فراهم شود؛ غافل از آن كه مشكل از جاي ديگري آب مي خورد! مشكل دانشگاه ها در كشور ما اين است كه "دانش قابل انتقال به بازار كار" (Transferable Knowledge) را به دانشجو ياد نمي دهند. به همين ترتيب، كساني كه "خروج نيروي انساني تحصيلكرده" را ارادي يا ندانسته تشويق مي كنند، كشورمان را در منطقه و عرصه جهاني عقب مي اندازند و بينش مقام معظم رهبري را از طريق فرضاً چشم انداز 20 ساله ناديده مي گيرند. اين سياست گذاران، دولتمردان و مديران مقصرند.

مسأله مهم آن است كه بيكاري فقط بُعد اقتصادي ندارد. اين را ما در اقتصادي كه از ديدگاه اسلام مي نگريم، باور داريم. بيكاري بُعد اجتماعي دارد: خانواده را به هم مي ريزد. بيكاري بُعد سياست داخلي دارد: جوانان را "كلافه" مي كند. از بُعد سياست داخلي و خارجي، نقاط مرزي را بنگريد كه جزو بيكارترين نقاط كشور هستند. بيكاري در نقاط مرزي، ناامني ايجاد مي كند. جوان بيكارمان هميشه به آن ور مرز مي انديشد.

به فكر چاره باشيم

قطعاً اولين قدمي كه بايد در كشور براي حل معضل بيكاري اعم از مطلق و ناقص برداشته شود، رفع مشكلات ركودي حاكم بر اقتصاد ايران است. براي اين منظور، دولت بايد علاوه بر كنترل واردات و قاچاق كالا، انضباط بيشتري هم در عملكرد مالي خود داشته باشد و از بريز و بپاش هاي بي مورد جلوگيري كند تا از اين طريق مشكلات تورمي بنگاه ها و نيروي كار تا حدودي رفع شوند. اصلاح نظام مالياتي به همراه بازبيني در خصوص موارد و بندهايي از قانون كار كه دست كارفرما را در استخدام آزاد نيروي كار بسته است، مجموعه عواملي هستند كه مي توانند به اصلاح فضاي كسب و كار و در نتيجه رفع معضل بيكاري كمك كنند.

در مسير رفع بيكاري هر چند با موانع زيادي روبه رو هستيم، اما "ماهي را هر وقت از آب بگيري تازه است." قطعاً با بكار گيري ابزار مناسب، مي توان بيكاري دو رقمي فعلي جامعه را ريشه كن كرد.



 

پايگاه اطلاع‌رساني اشتغال كارجو، كارفرما

صفحه اصلي    تماس با ما     ارسال اطلاعات    درباره ما    پرسش و پاسخ

كليه حقوق مادي و معنوي اين پايگاه متعلق به سازمان تجاری سازی فناوری و اشتغال دانش‌‌آموختگان مي باشد

استفاده از اطلاعات با ذكر منبع بلامانع است